Basisonderwijs

Basisonderwijs

Op deze pagina vind je lessen voor leerlingen in het basisonderwijs.

Week 7 (25 tot en met 29 mei 2020)

Filosofieles ‘Hebben dieren humor?’

Voor wie: basisonderwijs
Uitgever: Arkade

In dit filmpje stelt Lenore (onderwijsbegeleider bij Arkade) een filosofische vraag. Kun je verdriet uitzetten? Het duurt 3 minuten.

Het filmpje kan digitaal worden aangeleverd door de leraar. Er dient wel een instructie bij te komen over de wijze waarop de leerling de filosofische vraag al dan niet moet beantwoorden aan de leraar. Ook moet de leraar de ouder instrueren om deze vraag samen met het kind (en hoe meer gespreksgenoten hoe beter) zo uitgebreid mogelijk te bespreken. Blijf doorvragen zolang je kunt.

Bekijk het filmpje hier!

Kiezen of delen?

Voor wie: basisonderwijs
Uitgever: Kleur op School (Levendig Uitgever)

Kiezen … Wil je dit of wil je dat? Het hele leven zit vol met keuzes. Soms is de keuze niet zo moeilijk. Maar heel vaak weet je niet zo goed wat je zult kiezen, of heb je zelfs last van keuzestress! Daarom in deze pdf een aantal spiritizers uit Kleur op school om aandacht te besteden aan het maken van keuzes in aandacht, rust en concentratieoefeningen voor de hele school!

Bekijk de les hier!

Week 6 (18 tot en met 22 mei 2020)

Tussen 18 en 22 mei is het de Week van Burgerschap!

Over de term burgerschap zijn verschillende interpretaties. Want hoe bereiden we onze leerlingen zo goed mogelijk voor op hun plek in de maatschappij? Is dat met kennis over de rechtsstaat of met sociaal emotionele lessen? Of is burgerschap juist vooral doen, met een kinderraad, sponsorloop of een bezoek aan de Tweede Kamer? Met de Week van Burgerschap willen wij leerkrachten inspireren tijd te besteden aan burgerschap in de klas. Zo kunnen zij onderzoeken wat past bij hun school of klas. Elk jaar staat een ander thema centraal. Het thema van dit jaar is Het Gezin.

Lees meer op de website Week van Burgerschap!

Week van burgerschap

Voor wie: midden- en bovenbouw basisonderwijs
Uitgever: Arkade

Van 18 t/m 22 mei is het de week van burgerschap. Dit jaar is het thema ‘gezin’. Daarom biedt Arkade 6 lessen lessen aan waarin de leerlingen met elkaar zullen filosoferen over dit thema in al zijn verschillende facetten en verschijningsvormen.

De lessen hebben de volgende thema’s:

  • Bestaat er een normaal gezin?
  • Regenbooggezinnen
  • Eenouder- en gescheiden gezinnen

Er zijn drie lessen voor de middenbouw en drie lessen voor de bovenbouw.

Klik hier voor de lessen.

 

Webinars over burgerschapsonderwijs

Voor wie: basisonderwijs
Uitgever: De Vreedzame School (CED-groep)

Omdat fysiek afspreken in deze tijd niet mogelijk is, organiseren we in mei en juni interessante webinars over burgerschapsonderwijs.
Er zijn twee verschillende webinars:

  • ‘Nieuwe lesmappen Vreedzaam: hoe versterk ik burgerschap?’
  • Webinar De Vreedzame School: Democratie kun je leren!

Klik hier voor meer informatie!

KWINK: Het gezin

Voor wie: basisonderwijs
Uitgever: Kwink (Uitgeverij Kwintessens)

De drie lessen (voor onderbouw, middenbouw en bovenbouw) gaan over de invloed van het gezin op de identiteitsontwikkeling van kinderen en hun participatie in de samenleving. 

Doel: De kinderen ontdekken dat er verschillende gezinssituaties zijn, kunnen die vergelijken met hun eigen situatie en ontdekken dat die verschillen vaak de reden zijn voor andere opvattingen.

Tool: De lessen staan op: https://www.kwinkvoorburgerschap-en-mensenrechten.nl. De lessen zijn te downloaden; de leuke en leerzame filmpjes bij de lessen staan ook op de website. De inhoud van de lessen sluiten aan bij het thema ‘Het gezin’ van de Week voor Burgerschap (18 t/m 22 mei).

Rol van ouders: De ouders spelen geen actieve rol. Ze krijgen via de kinderen verslag van de inhoud van de les.

Krachtbronnen – Corona special (Kracht van verandering)

Voor wie: midden- en bovenbouw basisonderwijs
Uitgever: Krachtbronnen (Creathlon)

Het coronavirus heeft sinds de start voor veel veranderingen gezorgd in de wereld, in Nederland, thuis en in je omgeving. Hoe kijken jouw kinderen aan tegen de veranderingen die zij meemaken? In deze les onderzoeken en ervaren de kinderen wat de kracht van verandering is!

  • Kinderen luisteren naar een prentenboek en zien mooie platen met een verhaal dat gaat over verandering
  • Ze bedenken wat er allemaal is veranderd door corona voor henzelf en gaan omdenken: ze leren anders tegen een probleem aankijken
  • Ze onderzoeken hoe religieuze gemeenschappen omgaan met samenkomsten in coronatijd
  • Ze interviewen iemand uit de omgeving over de veranderingen in zijn/haar leven.

Bekijk het online lesmateriaal!

Wat een geluk!

Voor wie: basisonderwijs
Uitgever: Kleur op School (Levendig Uitgever)

Geluk, gelukkig, gelukt … mooie woorden zijn het. Maar wat is geluk? Wanneer ben je gelukkig? Als iets is gelukt? We gaan met de kinderen in deze lessen aan de slag met levensvragen rond Wat een geluk. Samen op ontdekkingstocht naar de betekenis van geluk, een betekenis die voor iedereen anders zal zijn. En omdat iedereen wel een beetje geluk gebruiken kan!

Bekijk de les hier!

Het nieuwe normaal

Voor wie: basisonderwijs
Uitgever: Levendig Uitgever

Tijdens de corona-crisis schrijft Arie de Bruin dagelijks een gedicht voor het onderwijs. Er wordt i.s.m. Levendig Uitgever (https://levendiguitgever.nl) een boekje van gemaakt met illustraties van cartoonist Len Munnik. Titel: “Het nieuwe normaal”. Een prachtig cadeau voor alle leraren en anderen om hen extra te bedanken voor hun inzet…. en om deze bijzondere tijd nooit meer te vergeten!

Lees het gedicht hier!

Weken 4 en 5 (4 tot en met 15 mei 2020)

Hartenwens: verbinding met iemand die je mist!

Voor wie: midden- en bovenbouw basisonderwijs
Uitgever: Krachtbronnen (Creathlon)

Heb jij ook mensen die je mist omdat we zoveel thuis zijn? Vriendjes, vriendinnetjes of familieleden zoals opa’s of oma’s? Goed nieuws! Je hoeft namelijk niet altijd bij iemand te zijn om verbinding te maken. Wat je kunt doen is een hartenwens sturen om toch te laten weten dat je aan diegene denkt. Dat is een wens vanuit jouw hart die je via je gedachten naar iemand anders stuurt. Dat gaan we doen in deze korte oefening. Juf Anke vertelt precies wat je moet doen om verbinding te maken met degene die jij uitkiest voor je hartenwens.

Bekijk de les hier!

Kijken naar je talenten

Voor wie: basisonderwijs
Uitgever: Kleur op School (Levendig Uitgever)

We kijken vaak naar wat kinderen nog niet kunnen. Maar het is altijd beter om van hun talenten uit te gaan. Wat kunnen ze al wel? Waar zijn ze al heel goed in? Dat is de basis om verder te ontwikkelen. Daarom hebben we wat lessen en activiteiten over talenten voor alle groepen om op een ontspannen wijze van start te gaan en aandacht op een positieve manier te richten op wat kan!

Bekijk de les hier!

Denkstappen

Voor wie: basisonderwijs
Uitgever: Levendig Uitgever

Filosoferen met kinderen opent nieuwe werelden. Vaak zijn de praters aan het woord. In het nieuwe boek Denkstappen besteden we aandacht om alle kinderen bij de gesprekken te betrekken. We hebben daarom de eerste les Tekstballon uit het boek gehaald en een les om dat stille kind in je klas mee te nemen in de gesprekken.

Bekijk de les hier!

In control

Voor wie: basisonderwijs
Uitgever: Levendig Uitgever

Onderwijsman Arie de Bruin schrijft sinds de scholen dicht zijn gedichten over de situatie van kinderen vanuit het gezichtspunt van die kinderen. Zo ook een gedichtje over de opstart van de scholen. Hoe kijken kinderen daartegenaan Een mooi en bemoedigend gedicht voor de leerkrachten!

Lees het gedicht hier!

Spiritizers opstarten

Voor wie: basisonderwijs
Uitgever: Levendig Uitgever

Spiritizers zijn oefeningen die mindfulness, het beschouwen van de dingen die om je heen gebeuren, op een actieve manier uitwerken. Ze richten zich op het beleven, ervaren en verwoorden van wie je bent en waar je staat. Spiritizers geven speelsheid, bezinning en verbondenheid. Ze maken los, verdiepen, verbinden en creëren aandacht. Er zijn elf startoefeningen voor rust, aandacht en concentratie in een pdf gezet. Het zijn oefeningen die stuk voor stuk zo te gebruiken zijn voor grotere en kleinere groepen.

Bekijk de les hier!

Scholen weer open: rituelen voor verbonden start

Voor wie: basisonderwijs
Uitgever: Arkade en Humanistisch Verbond

Het is zover: op 11 mei mogen de scholen weer open, een moment waar flink naar is uitgekeken. Ook zijn er gemengde gevoelens. We willen elkaar graag zien, maar het virus is er nog. We kunnen maar half open. En er is veel onduidelijkheid en regelwerk. Naast alle organisatorische overwegingen en veiligheidsmaatregelen die van belang zijn voor de opening van de school, biedt deze handreiking input om aan deze bijzondere gebeurtenis vorm en inhoud te geven, zodat gevoelens een plek krijgen en er weer een sfeer van verbondenheid ontstaat. Rituelen, van groot tot klein, kunnen daarbij helpen. Ze geven ruimte en rust in een hectische tijd.

Bekijk de handreiking hier!

Back to school: pedagogische handreikingen

Voor wie: basisonderwijs
Uitgever: De Vreedzame School (CED-Groep)

De beperkingen door het coronavirus worden voor scholen gedeeltelijk opgeheven. Hoe zal het voor de kinderen en leraren zijn om weer naar school te gaan? Hoe ging het onderwijs op afstand? Hoe was het thuis? Hoe geven we kinderen ruimte om over hun ervaringen te praten? Wat doen we met leerlingen die weinig behoefte hebben aan praten en willen doorwerken?

De CED-Groep levert vanuit De Vreedzame School vaak lesbrieven en tips bij grote gebeurtenissen. Zo ook rond de coronacrisis. Speciaal voor vreedzame scholen zijn pedagogische handreikingen opgesteld en worden tips gegeven voor de (her)start op school.

Bekijk hier de pedagogische handreikingen!

Special 4 en 5 mei: Thuis herdenken en vrijheid vieren in tijden van corona

Voor wie: midden- en bovenbouw basisonderwijs
Uitgever: Krachtbronnen (Creathlon)

Het is 75 jaar geleden dat Nederland werd bevrijd! Op 4 mei staan we hierbij stil tijdens de Nationale Dodenherdenking en op 5 mei vieren we het op Bevrijdingsdag. Toch is het dit jaar anders, omdat we nu thuis moeten blijven.

Daarom bedacht Creathlon diverse lesactiviteiten die kinderen thuis kunnen doen:

  • Filosofeer met elkaar aan de hand van prikkelende vragen en tips wat vrijheid betekent in tijden van corona.
  • Vrijheid fysiek beleven: ervaar dit samen met een oefening voor een bewuste ademhaling.
  • Ontdek met vragen uit de lesbrief van Krachtbronnen welke verzetshelden hebben gestreden voor vrijheid in Nederland.
  • Luister naar een boeddhistisch verhaal om vrijheid uit een ander cultureel oogpunt te bekijken.
  • En voel je vrij in creatieve expressie met diverse leuke opdrachten.

Vrijheid is kunnen zijn wie je bent en geloven wat je wilt. Het blijft daarom belangrijk om het te bespreken met elkaar. Samen herdenken en vieren van vrijheid verbindt!

Bekijk het online lesmateriaal voor 4+5 mei!

Spiegeleffect

Voor wie: bovenbouw basisonderwijs, voortgezet onderwijs
Uitgever: Levendig Uitgever

Vanuit verschillende levensbeschouwelijke en religieuze tradities kun je terug naar de oorsprong van de term religie. Afgelopen maanden is maar weer eens gebleken hoe we als mensen op de aarde op vele manieren verbonden zijn in de strijd tegen een wereldwijd virus.

In de oefening Spiegeleffect kijk je naar jezelf en de ander, en wat het effect is van de spiegel. In een wereld die op dit moment overal met hetzelfde probleem kampt, is het een mooie uitdaging om eens in de spiegel te kijken: om te reflecteren op jezelf en de ander.

Bekijk de les hier!

Nieuwe groepsdynamiek

Voor wie: basisonderwijs
Uitgever: Kleur op school (Levendig Uitgever)

Schoolcoach Hélène van Oudheusden van Teaching Refugee Children geeft inzichten en tips om nieuwkomers en andere kwetsbare kinderen liefdevol op te vangen als de scholen weer opengaan op 11 mei. De tips voor de voorbereiding en de opstart zijn voor alle kinderen geschikt (gericht op groep 1 t/m 4, maar zeker ook bruikbaar in de groepen 5 t/m 8). In de blog lees je hoe je jezelf en je leerlingen goed voorbereidt op een nieuwe groepsdynamiek na de lockdown.

Bekijk de les hier!

Groepsvorming na herstart

Voor wie: basisonderwijs
Uitgever: KiVa

De kinderen mogen op 11 mei, na acht weken thuisonderwijs, weer (gedeeltelijk) naar school. Ze hebben elkaar dan een lange tijd niet gezien. Het was een onverwachte en onvoorbereide breuk in het schooljaar. Heel anders dan een vakantie, want daar leef je met elkaar naar toe: je maakt afspraken en je weet van te voren hoe lang het duurt. Nu de kinderen weer naar school mogen, hebben ze behoefte om hun gevoelens en ervaringen te delen én is het belangrijk om weer aandacht te hebben voor de groepsvorming. Hoe doe je dat?

Let op: dit gratis aanbod voor de groepen 1 t/m 4 respectievelijk 5 t/m 8 is niet bedoeld voor onderwijs op afstand, maar om leerkrachten te ondersteunen.

KWINK: De school is weer open!

Voor wie: basisonderwijs
Uitgever: Kwint voor sociaal-emotioneel leren (Kwintessens)

De lessen – met name creatieve werkvormen – besteden aandacht aan de gevoelens en het welbevinden van kinderen. Ze zijn gebundeld in het katern De school is weer open. Bij de lessen zitten tips voor communicatie met kinderen.

Het katern is bedoeld voor gebruik op school. Kinderen kunnen de resultaten van de creatieve werkvormen thuis laten zien en met hun ouders bespreken.

Week 3 (20 tot en met 24 april 2020)

Kijken naar een kaarsvlam

Voor wie: basisonderwijs
Uitgever: Arkade

Deze korte meditatie op basis van het kijken naar een kaarsvlam komt uit stilte-oefeningen voor basisschoolleerlingen. Het is een filmpje dat de leraar digitaal kan aanleveren. Er dient een instructie bij te komen dat de ouders het kind in een rustige omgeving goed moeten laten zitten op een matje of in kleermakerszit op de grond. Vraag de ouders mee te doen.

Het filmpje duurt 6 minuten.

Bekijk het filmpje hier!

5 minuten adempauze voor kinderen

Voor wie: midden- en bovenbouw basisonderwijs
Uitgever: Krachtbronnen (Creathlon)

Kinderen werken al enkele weken thuis aan hun schoolwerk. Hun ouders en broertjes en/of zusjes zijn in veel gevallen ook thuis aan het werk of aanwezig. Soms heb je dan een pauze nodig! Pauze van je schoolwerk, pauze van je ouders en broertjes of zusjes. Even op adem komen en nieuwe energie opdoen.

In deze ademhalingsoefening leert juf Anke kinderen om 5 minuten pauze te nemen. Soms eet je een stuk fruit om nieuwe energie op te doen. Voor je hoofd is het ook fijn om af en toe energie bij te tanken. In deze oefening richt je je aandacht en gedachten bewust op iets anders, waardoor je daarna weer fris en fruitig verder kunt met de dag.

Bekijk de lesmogelijkheid hier!

Kun jij dit? Bewegen met de dieren!

Voor wie: onderbouw basisonderwijs
Uitgever: Levendig Uitgever

Het prentenboek Kun jij dit? gaat over Siem de schildpad. Hij wil graag met de andere dieren spelen. Aap, leeuw en slang lachen hem uit. Want Siem kan vast niet wat die stoere dieren wel kunnen. Dan komt Siem zijn vriend tegen, Kasper de muis. Samen verkennen ze wat Siem wel en niet kan.

Kun jij dit? is een krachtig ‘beweeg’ verhaal over vertrouwen, vriendschap en het (letterlijk) ontdekken van je talenten en doorzettingsvermogen.

We hebben een speciale lesbrief gemaakt met een werkblad met kaartjes en bewegingsoefeningen. Je hebt het boek niet nodig om de bewegingsoefeningen te doen.

Bekijk de les hier!

Wat betekent vrijheid voor jou?

Voor wie: basisonderwijs
Uitgever: Kleur op school (Levendig Uitgever)

Wat is dat eigenlijk, je vrij voelen? Hoe voelt het om vrij te zijn? Waarin ben je vrij?

In deze tijd waarin bepaalde vrijheid voor iedereen beperkt is, bieden we hier per bouw een les aan om na te denken over vrijheid en wat vrijheid betekent. Het gaat daarbij vooral om de persoonlijke betekenis van vrijheid. Dat onderzoeken we met de kinderen vanuit verschillende perspectieven.

Want we kunnen op dit moment in ieder geval dromen van vrijheid!

Bekijk de les hier!

Filosoferen over het Nut van de Wereld

Voor wie: bovenbouw basisonderwijs, onderbouw voortgezet onderwijs
Uitgever: Levendig Uitgever

Op een dag besluit Kabeljauw dat hij op zoek gaat naar het Nut van de Wereld.

Hij trekt de wijde wereld in, samen met zijn vriendinnetje Kristal, zijn goudvis Wolf in een plastic zakje en een rugzak vol gedroogde appeltjes. Onderweg komt hij dwaze en gekke figuren en dieren tegen die hem helpen óf juist tegenwerken op zijn zoektocht. Door schade en (grappige) schande komt Kabeljauw erachter wat het Nut van de Wereld is.

Kabeljauw en het Nut van de Wereld is een geestig filosofisch sprookje dat op jong en oud indruk maakt geschreven door Marij Sloothaak en illustraties van Lucy Keijser (ISBN 978 94 91740 41 1)

Op de site hebben we een pdf geplaatst van het boek, dat je dan op scherm kunt lezen. Bij het boek zijn denk en creatieve activiteiten bedacht om zelf met het Nut van de Wereld aan de slag te gaan.

Bekijk de les hier!

Positief communiceren

Voor wie: basisonderwijs
Uitgever: Kwink (Uitgeverij Kwintessens)

De drie lessen (voor onderbouw, middenbouw en bovenbouw) gaan over positief communiceren en het geven van welgemeende complimenten.

Doel: De kinderen leren dat positieve communicatie voorwaardelijk is om, zeker in een tijd van spanningen zoals nu, op een constructieve en gezellige manier met elkaar om te gaan.

Tool: De lessen staan op: https://www.kwinkopschool.nl/kwink-actueel/kwink-voor-thuis. De lessen zijn te downloaden; de leuke en leerzame filmpjes bij de lessen staan ook op de website.

Rol van ouders: begeleiding bij de les voor de onderbouw. De lessen voor mb en bb zijn grotendeels geschikt voor zelfstandige verwerking. Bij de resultaten van de lesonderdelen worden alle gezinsleden betrokken. De lesonderdelen zijn per dag ingedeeld.

Nieuw Nieuws

Voor wie: basisonderwijs
Uitgever: Centrum Kinderfilosofie Nederland (CKN)

ANNE FRANK

Anne Frank schreef in haar dagboek: “Wat jou betreft, lieve Kitty, vraag ik me af of jij je niet voorkomt als een koe, die al de ouder nieuwtjes steeds opnieuw weer moet herkauwen. Het is vast onverdraaglijk voor je, Kitty. Volwassenen hebben de gewoonte hun verhalen steeds opnieuw te vertellen. Het komt alles hierop neer: als één van de acht hun mond opendoet, kunnen de andere zeven z’n begonnen verhaal afmaken.” (Het achterhuis, 2019)

Anne zat meer dan twee jaar ondergedoken. Met 5 volwassenen die dus steeds over hetzelfde begonnen te praten. Ja op een gegeven moment wordt je daar gek van natuurlijk.

CORONA NIEUWS

Weet je nog dat je hoorde dat je niet meer naar school kon om de verspreiding van het Coronavirus tegen te gaan? Lijkt dat lang geleden? Of weet je het nog als de dag van gister?

Het nieuws over Corona wordt nu nog aangevuld met nieuwe informatie, maar het nieuwe is er nu wel van af. Ja, weten het van de 1,5 meter. Ja we weten dat thuiswerken niet makkelijk is. We zijn ervan doordrongen dat mensen in het verpleeghuis eenzaam zijn en dat niet alle kinderen veilig zijn als ze thuis zijn. We weten ook dat er veel ideeën zijn om eenzame ouderen en kinderen op te vrolijken. Veel nieuw nieuws is er niet, maar gelukkig wel veel leuke nieuwe ideeën!

HET GELUKKIGE EILAND

Ken je het boek: Het gelukkige eiland van Marit Törnqvist? Een meisje gaat met haar vlot de oceaan op, op weg naar de horizon. Ze ontmoet allerlei andere mensen op hun eigen boten. Dan vaart ze langs een wegwijzer: Het gelukkige eiland. Er blijken heel veel leuke kleine eilandjes te zijn, allemaal zijn ze anders. En allemaal zeggen ze Het gelukkige eiland te heten. Uiteindelijk vindt het meisje een eilandje met helemaal niks of niemand erop. “Het was er helemaal stil. Hier kon alles nog gebeuren. Hier kon nog iedereen komen. Hier kon de zon gaan schijnen en de tijd verstrijken.”

NU JIJ

Wat zou er op het eilandje nog kunnen gaan gebeuren? Zouden er hele nieuw dingen kunnen gebeuren? Welke leuke nieuwe ideeën zou jij daar bedenken? Stel, jij zit op dat eiland en je schrijft in je dagboek. Wat zou je schrijven?

Opdracht: Schrijf een stuk over wat jij denkt dat er nog allemaal is gebeurd op dat eiland. Wees zo origineel mogelijk! Dus niet zoals de huisgenoten van Anne Frank. Bedenk eens iets nieuws!

VERDER DENKEN

Wanneer is iets niet meer nieuw?

Zou er iets helemaal nieuws uitgevonden kunnen worden? Iets dat ook niet een nieuwe variatie is op iets dat al bestaat? Dus niet een nieuwe telefoon of computergame. Echt iets helemaal nieuws. Zou dat kunnen denk je? Waarom wel? Waarom niet?

Week 2 (13 tot en met 17 april 2020)

De Vreedzame School

Voor wie: basisonderwijs
Uitgever: De Vreedzame School (CED-groep)

Vanuit De Vreedzame School geven we regelmatig tips en ideeën hoe je op afstand toch saamhorigheid kunt creëren nu de scholen langer dicht blijven. Bij het thema ‘We dragen allemaal een steentje bij’ maakte Marjolein Silvania-Klunder van de Petrus Dondersschool in Den Haag twee vlogs: tegoedbonnen en de wens-muur. Deze creatieve lessen passen heel goed in Blok 5 en bij de tips van deze Vreedzaam Thuis.

Voor wie werkt met jonge kinderen is er een nieuwe editie van Vreedzaam Thuis – het jonge kind. Hierin vind je activiteiten om de sociale competentie van jonge kinderen te stimuleren. Hier is ‘We hebben hart voor elkaar’ de rode draad.

Bekijk hier de vlogs over tegoedbonnen en over de wens-muur!

Bekijk hier de nieuwe editie van Vreedzaam Thuis – het jonge kind.

Bekijk de brochure ‘We dragen allemaal een steentje bij’ hier!

Bekijk alle mogelijkheden hier!

Wat vergroot of verkleint jouw vrijheid?

Voor wie: bovenbouw basisonderwijs, onderbouw voortgezet onderwijs
Uitgever: Teken voor Vrede (Stichting Vredeseducatie)

Thema: vrijheid
De Coronamaatregelen zijn beperkend en verkleinen de vrijheid, maar tegelijk vergroten ze de vrijheid. Ze beschermen ons tegen de verspreiding van het virus.

Educatieve doelen
– De leerlingen omschrijven vrijheid als iets dat kan toenemen of afnemen.
– De leerlingen leggen uit dat vrijheid en regels samengaan.

Werkblad met feedback
– Leerlingen maken een invuloefening en krijgen feedback op hun keuzen.
– Ze ontdekken al werkend dat vrijheid regels veronderstellen.
– Ze brengen de conclusie in verband met de Coronamaatregelen.

Bekijk alle mogelijkheden hier!

Vrede en Vrijheid maken, kan iedereen

Voor wie: bovenbouw basisonderwijs, onderbouw voortgezet onderwijs
Uitgever: Teken voor Vrede (Stichting Vredeseducatie)

Bedoeling
De leerlingen onderzoeken hoe en waar zij vrede en vrijheid kunnen maken in hun eigen leefwereld. Ze veroorzaken een kettingreactie van vredesactiviteiten.

Educatieve doelen
– Leerlingen benoemen vrede en vrijheid als gevolg van menselijk handelen.
– Leerlingen ontwikkelen acties voor vrede en vrijheid en veroorzaken een kettingreactie.

Werkblad
Uit een lijst met 25 suggesties om vrede en vrijheid te maken, kiest de leerling vijf activiteiten die het meest bij haar of hem passen en haalbaar zijn. Daarna wordt een actieplan gemaakt dat uitvoerbaar is met de Coronamaatregelen.

Bekijk alle mogelijkheden hier!

Vlaggetjes en verbinding

Voor wie: basisonderwijs
Uitgever: Arkade

In dit filmpje geeft Lenore (onderwijsbegeleider bij Arkade) een verbindende opdracht. Maak allemaal thuis een vlaggetje en stuur het op naar school. Dan kunnen de juffen en meesters een prachtige verbinden slinger ophangen als we weer naar school mogen!

Het filmpje kan digitaal worden aangeleverd door de leraar. Er dient wel een instructie bij te komen over de wijze waarop de leerlingen of ouders de vlaggetjes moeten aanleveren bij de leraar.

Bekijk het filmpje hier!

Nieuwsbegrip

Voor wie: basisonderwijs, voortgezet onderwijs
Uitgever: Nieuwsbegrip (CED-groep)

Nieuwsbegrip biedt scholen pakket Goud gratis aan, zodat leraren hun lessen op afstand kunnen vormgeven. De leerlingen kunnen de basisles, de tweede tekstsoort en woordenschatoefeningen thuis maken. De leraar bekijkt de vorderingen online. Scholen zonder Nieuwsbegrip kunnen gebruikmaken van kant-en-klare lespakketten met teksten, een leerlingblad, lessen Nieuwsrekenen en schrijfopdrachten.

Bekijk meer informatie over Nieuwsbegrip Goud hier!

Bekijk meer informatie over kant-en-klare lessen hier!

Bekijk de gratis lessen Nieuwsrekenen over Pasen.

Bekijk de Pasen-editie van Nieuwsbegrip Thuis.

Help jij mee een prentenboek bedenken?

Voor wie: midden- en bovenbouw basisonderwijs
Uitgever: Levendig Uitgever

Schrijver Michel en tekenaar Angela zijn bezig met het maken van een prentenboek. Dat is een hele kunst. Ze kunnen de hulp van kinderen zeker goed gebruiken. Ze hebben er een prijsvraag van gemaakt met drie onderdelen waar je apart aan mee kunt doen:

  • Teken een lief, gek of grappig hondje
  • Welke machine kun jij uitvinden?
  • Verzin jij een oplossing voor het plasprobleem van hondje Peer?

Bekijk de les hier!

Pasen vier je samen! Paasactiviteiten voor het hele gezin

Voor wie: midden- en bovenbouw basisonderwijs
Uitgever: Krachtbronnen (Creathlon)

Omdat er nu via school geen paasactiviteiten zijn, is het leuk om hier met het gezin aandacht aan te besteden. Deze lesbrief voor ouders bevat diverse activiteiten om samen met kinderen thuis te doen. De twee aspecten van Pasen komen aan bod: nieuw leven, vruchtbaarheid en groei, alsook het levensbeschouwelijke aspect van stilte, dood en hoop.

Met Pasen zijn veel mensen vrij en genieten ze vaak van het weekend samen zijn, op bezoek gaan bij familie en vrienden, naar de kerk gaan, eieren zoeken en erop uit gaan in de natuur. Het Paasweekend op deze manier beleven is dit jaar wat lastiger; we hebben minder bewegingsvrijheid. Maar dat betekent niet dat we niet samen kunnen genieten en vieren! In deze lesbrief geven we daarom tips voor activiteiten die je samen met kinderen kunt doen in het Paasweekend. Veel plezier samen!

Bekijk de activiteit hier!

Filosoferen: wat is filosofie? Wat is waarheid?

Voor wie: voortgezet onderwijs
Uitgever: Levendig Uitgever

Schrijver Michel en tekenaar Angela zijn bezig met het maken van een prentenboek. Dat is een hele kunst. Ze kunnen de hulp van kinderen zeker goed gebruiken. Ze hebben er een prijsvraag van gemaakt met drie onderdelen waar je apart aan mee kunt doen:

  • Teken een lief, gek of grappig hondje
  • Welke machine kun jij uitvinden?
  • Verzin jij een oplossing voor het plasprobleem van hondje Peer?

Bekijk de les hier!

Filosoferen over burgerschapsthema’s

Voor wie: midden- en bovenbouw basisonderwijs
Uitgever: Levendig Uitgever

In kinderen schuilen niet zelden kleine filosofen. Kinderen kunnen zich echt over dingen verwonderen. Zonder enige terughoudendheid stellen ze vragen naar waar ze precies vandaan komen. Ook thema’s voor burgerschap lenen zich uitstekend om met kinderen over te filosoferen.

We hebben een paar actuele lessen, nou ja, filosofie is eigenlijk altijd actueel, op de site gezet zoals: Hebben we regels nodig? Wat is je identiteit? Zijn we allemaal gelijk? Kinderen kunnen hier zelf mee aan de slag om over na te denken (of met groepjes online) en de schrijfopdrachten te doen.

Bekijk de les hier!

Lessen en activiteiten thema: Thuis

Voor wie: midden- en bovenbouw basisonderwijs
Uitgever: Levendig Uitgever

Thuis is misschien wel de belangrijkste plek van de wereld, zeker nu we zoveel mogelijk thuis moeten blijven. Het is de plek waar je steeds weer naar teruggaat als je iets bent gaan doen. Het is de plek waar je jezelf moet kunnen zijn, waar je hopelijk veilig bent en waar – als het goed is – van je wordt gehouden.

Waar ben je thuis? Wat is de betekenis van thuis? In deze lessen diepen we de antwoorden op deze vragen verder uit. Hoe is het als je geen thuis hebt of je thuis kwijt bent? Of is er altijd een thuis? Als je thuis bent, hoe is het daar dan? Met wie leef je samen en hoe gaat dat? Is een huis hetzelfde als een thuis?

We hebben per bouw vijf lessen in een pdf. In de pdf zijn links opgenomen naar websites met liedjes of filmpjes. Werkbladen zijn ook opgenomen in

Bekijk de les hier!

Aan de slag met lichaamstaal

Voor wie: basisonderwijs
Uitgever: Kwink (Uitgeverij Kwintessens)

De drie lessen (voor onderbouw, middenbouw en bovenbouw) gaan over het herkennen van lichaamstaal.

Doel: De kinderen ontdekken dat als je goed naar iemand kijkt je kunt zien hoe iemand zich voelt. Zo kunnen ze beter meeleven met anderen en hun eigen gedrag daarop afstemmen.

Tool: De lessen staan via onderstaande link. De lessen zijn te downloaden; de leuke filmpjes bij de lessen staan ook op de website.

Rol van ouders: begeleiding bij de les voor de onderbouw. De lessen voor mb en bb zijn grotendeels geschikt voor zelfstandige verwerking. Bij de resultaten van de lesonderdelen worden alle gezinsleden betrokken.

Bekijk hier de lesmogelijkheden!

Week 1 (6 tot en met 10 april 2020)

Filosoferen met kinderen over vrijheid

Voor wie: bovenbouw basisonderwijs, voortgezet onderwijs
Uitgever: Centrum Kinderfilosofie Nederland (CKN) en Levendig Uitgever

Bij de gratis filosofische wandelroutes die je op www.vrijheidvanamsterdam.nl in audiovorm en tekst vindt, hoort een filosofeer-doe-boekje: Wandelgids naar Vrijheid. Bij ieder punt in de wandeling vind je tekst, filosofische vragen en opdrachten. We hebben twee opdrachten geselecteerd die stemmen tot nadenken over vrijheid en die kinderen thuis kunnen doen. De eerste opdracht gaat over wat vrijheid betekent voor jou. De tweede opdracht gaat over de vraag welke wereld jij zou willen openen als je een boek zou schrijven.

Bekijk de opdrachten hier!

Pasen, ramadan en Bevrijdingsdag

Voor wie: basisonderwijs
Uitgever: Levendig Uitgever

Kleur op school laat kinderen op open wijze samen betekenissen ontdekken en praten over hoe zij in het leven staan. In een rijke leeromgeving met aandacht voor filosoferen, omgaan met elkaar en de wereld om hen heen. Een prettige manier om de levensbeschouwelijke ontwikkeling van kinderen in het basisonderwijs te stimuleren.

Hieronder hebben we lesmateriaal opgenomen over Pasen, ramadan en Bevrijdingsdag. Er zijn lessen voor verschillende niveaus die voor een groot deel ook door ouders en kinderen thuis te gebruiken zijn, ongeacht hun godsdienstige of culturele achtergrond.

Bekijk het lesmateriaal hier!

Vreedzaam Thuis

Voor wie: basisonderwijs
Uitgever: De Vreedzame School (CED-groep)

Juist nu ons leven door het coronavirus verandert, is het belangrijk dat we hart hebben voor elkaar. Vanuit De Vreedzame School leveren we regelmatig ideeën aan om ook op afstand saamhorigheid te creëren. Inmiddels zijn er drie edities van Vreedzaam Thuis verschenen, met o.a. een opsteker-challenge en een activiteit over omgaan met gevoelens. Marjolein Silvania-Klunder van de Petrus Dondersschool in Den Haag is ook vlogger en maakte video’s bij de activiteiten. Ook voor het jonge kind zijn er aparte afleveringen van Vreedzaam Thuis.

Bekijk de brochure ‘We hebben hart voor elkaar’ hier!

Bekijk de brochure ‘We dragen allemaal een steentje bij’ hier!

Bekijk alle mogelijkheden hier!

Nieuwsbegrip en werken op afstand

Voor wie: basisonderwijs, voortgezet onderwijs
Uitgever: Nieuwsbegrip (CED-groep)

De wekelijkse lessen van Nieuwsbegrip worden in deze periode gemaakt vanuit verschillende huiskamers. Nieuwsbegrip biedt pakket Goud gratis aan, zodat scholen hun lessen op afstand kunnen vormgeven. De leerlingen kunnen de basisles, de tweede tekstsoort en woordenschatoefeningen thuis maken. De leraar bekijkt de vorderingen online.
Scholen zonder Nieuwsbegrip kunnen gebruikmaken van kant-en-klare lespakketten met teksten, een leerlingblad, lessen Nieuwsrekenen en schrijfopdrachten.

Bekijk meer informatie over Nieuwsbegrip Goud hier!

Bekijk meer informatie over kant-en-klare lessen hier!

Bekijk meer informatie over de lessen van Nieuwsrekenen hier!

Paasverhaal (onderbouw basisonderwijs)

Voor wie: onderbouw basisonderwijs
Uitgever: Arkade

In dit filmpje vertelt Lonneke (onderwijsbegeleider bij Arkade) een lief paasverhaal voor de onderbouw van de basisschool. Het duurt 10 minuten. Het filmpje gaat over mama kip, eitjes en een kuikentje op paaszondag.

De leraar kan het filmpje digitaal aanleveren, de leerlingen en/of ouders kunnen het zonder verdere instructies bekijken.

Bekijk het filmpje hier!

Paasverhaal (midden- en bovenbouw basisonderwijs)

Voor wie: midden- en bovenbouw basisonderwijs
Uitgever: Arkade

In dit filmpje vertelt Kamel (onderwijsbegeleider bij Arkade) het christelijke paasverhaal met Jezus in de hoofdrol. Er wordt verteld over de kruisiging, de opstanding en de betekenis van Pasen voor de christenen. De leraar stelt twee verwerkingsvragen. Het duurt 13 minuten.

Het filmpje kan digitaal worden aangeleverd door de leraar. Er dient wel een instructie bij te komen over de wijze waarop de leerling de verwerkingsvragen al dan niet moet beantwoorden aan de leraar.

Bekijk het filmpje hier!

Filosofieles: ‘Hebben dieren humor?’

Voor wie: basisonderwijs
Uitgever: Arkade

In dit filmpje stelt Lenore (onderwijsbegeleider bij Arkade) een filosofische vraag. Hebben dieren humor? Het duurt 3 minuten.

Het filmpje kan digitaal worden aangeleverd door de leraar. Er dient wel een instructie bij te komen over de wijze waarop de leerling de filosofische vraag al dan niet moet beantwoorden aan de leraar. Ook moet de leraar de ouder instrueren om deze vraag samen met het kind (en hoe meer gespreksgenoten hoe beter) zo uitgebreid mogelijk te bespreken. Blijf doorvragen zolang je kunt.

Bekijk het filmpje hier!

Krachtbronnen – corona-special: ‘Kracht van samen’

Voor wie: midden- en bovenbouw basisonderwijs
Uitgever: Krachtbronnen (Creathlon). Krachtbronnen is een geïntegreerde methode voor burgerschap, levensbeschouwing en sociaal-emotionele ontwikkeling in het basisonderwijs.

Het is een bijzondere tijd waarin we op elkaar aangewezen zijn, waarin we samen moeten optrekken. Samen op school en thuis, maar ook samen als Nederlanders en als wereldburgers. Daarom heeft Krachtbronnen een corona-special gemaakt over de Kracht van Samen!

In deze interactieve online videoles met instructies van juf Ineke staan de volgende elementen centraal:

  • Kinderen denken na over het begrip ‘samen’ en bedenken wie er in deze tijd extra hulp kan gebruiken.
  • Kinderen luisteren naar een mooi verhaal over samen in een moeilijke tijd.
  • Kinderen maken een actieplan om iemand te helpen.
  • Kinderen weten wat de kracht van samen is.

De les duurt 60 minuten. De video wordt ondersteund door een werkblad (optioneel) en een ouderbrief.

Bekijk de les en het filmpje hier!

Leven op een exoplaneet. Maar wat is dat?!

Voor wie: basisonderwijs
Uitgever: Paulien Hilbrink (schoolfilosoof van www.oisdatzo.nl) en Centrum Kinderfilosofie Nederland (CKN).

Stel je voor, jij mag mee op een ruimtemissie!

Je doet mee aan een onderzoek om te zien hoe je het beste kunt overleven op een exoplaneet. Dat is een planeet zoals de aarde, maar dan lichtjaren ver weg.

Na een lange, spannende en vermoeiende reis, land je met je team astronauten.

Maar wat blijkt: alle ruimtetelescopen ter wereld (althans die op aarde) hadden niet gezien dat hier al leven was! Welke levensvorm dat is, mag je zelf verzinnen. Je mag ook zelf bedenken wat voor materialen je allemaal hebt meegenomen om daar te overleven.

Ik wil graag van je weten, nadat je goed nagedacht hebt:

  1. Kun je communiceren met de buitenaardse levensvorm? Leg uit waarom je dat denkt.
  2. Is de buitenaardse levensvorm zich bewust van jouw aanwezigheid? Leg uit waarom je dat denkt.
  3. Heb je iets aan het overlevingspakket dat je meegenomen hebt? Leg uit waarom je dat denkt.
  4. Wat is jullie grootste probleem op de nieuwe planeet? Leg uit waarom je dat denkt.
  5. Hoe ga je dat probleem oplossen? Heb je een doel en een stappenplan?
  6. Kun je samenleven met de buitenaardse levensvorm? Of moet een van beide (jullie/zij) de baas zijn om te overleven? Leg uit waarom je dat denkt.

Opdracht:

Maak een tekening of een 3D-werkstuk waarop je laat zien hoe het er op de nieuwe planeet uitziet. Bedenk er ook een naam voor. Laat ook zien hoe je met de andere levensvorm daar leeft.

Bekijk meer informatie over het Centrum Kinderfilosofie Nederland!